فینرنون Finerenon:

فینرنون  (Finerenon) یک آنتاگونیست غیراستروئیدی انتخابی گیرنده مینرالوکورتیکوئید (ns-MRA) است. گیرنده های مینرالوکورتیکوئید (MR) در انواع سلول ها از جمله سلول های کلیه، قلب و عروق خونی وجود دارند. هورمون آلدوسترون (یک مینرالوکورتیکوئید طبیعی) به این گیرنده ها متصل شده و موجب

• احتباس سدیم و آب (منجر به فشار خون و ادم می شود).
• فیبروز (ایجاد بافت اسکار) در کلیه و قلب.
• التهاب و استرس اکسیداتیو

می شود. این اثرات جبرانی بوده ولی موجب عوارض جدی قلبی عروقی- کلیوی می گردند. در بیماری هایی مانند دیابت نوع ۲، فعالیت این گیرنده ها به طور غیرطبیعی افزایش می یابد که به پیشرفت بیماری کلیوی و قلبی کمک می کند.

فینرنون (Finerenon) با مسدود کردن این گیرنده ها، اثرات مضر آلدوسترون را کاهش می دهد. برخلاف مسدودکنندههای قدیمی تر مانند اسپیرونولاکتون و اپلرنون، فینرنون به دلیل ساختار شیمیایی متفاوت، وابستگی کمتری به گیرنده های سایر هورمونها (مانند گیرندههای آندروژن، پروژسترون و گلوکوکورتیکوئید) دارد و در نتیجه عوارض جانبی هورمونی مانند ژنیکوماستی (بزرگ شدن پستان در مردان) یا بینظمی قاعدگی را به طور قابل توجهی کاهش میدهد.

فارماکوکینتیک :  پس از مصرف خوراکی، به سرعت جذب می شود. عمدتاً در کبد و از طریق سیستم سیتوکروم P450 متابولیزه می شود.  حدود ۹۰٪ از طریق مدفوع و ۱۰٪ از طریق ادرار دفع می شود.  نیمه عمر آن حدود ۲-۳ ساعت است، اما اثرات بیولوژیکی آن به دلیل اتصال قوی به گیرنده های MR طولانی تر است و امکان مصرف یک بار در روز را فراهم می کند.

کاربرد بالینی :  فینرنون در حال حاضر برای  بیماری کلیوی مزمن مرتبط با دیابت نوع ۲ و نارسایی قلب با کسر جهشی حفظ شده یا مختصر کاهش یافته مصرف دارد.

هدف درمان: کاهش خطر پیشرفت بیماری کلیوی شامل کاهش عملکرد فیلتراسیون گلومرولی یا GFR، نارسایی کلیوی مرحله نهایی و مرگ و میر ناشی از کلیه  و یا کاهش حوادث قلبی-عروقی در بیماران نارسایی قلبی  (شامل حملات قلبی، بستری شدن به دلیل نارسایی قلبی و مرگ و میر قلبی-عروقی) می باشد.

تأیید این دارو بر اساس مطالعات  بزرگ بالینی به نام های FIDELIO-DKD و FIGARO-DKD  و FINART-HFاست که نشان دادند فینرنون در کنار درمان استاندارد به طور قابل توجهی هم پیشرفت بیماری کلیوی و هم حوادث قلبی-عروقی را کاهش می دهد.

عوارض جانبی Finerenon:  مانند همه داروها، فینرنون نیز می تواند عوارض جانبی داشته باشد. مهم ترین عوارض آن عبارتند از:

هایپرکالمی (Hyperkalemia) : شایع ترین و جدی ترین عارضه فینرنون است. این دارو با مهار گیرنده های MR باعث کاهش دفع پتاسیم از کلیه می شود که می تواند منجر به افزایش سطح پتاسیم خون (هایپرکالمی) گردد. هایپرکالمی شدید می تواند خطر مشکلات جدی قلبی مانند آریتمی (بی نظمی ضربان قلب) را افزایش دهد.

پایش:  کنترل منظم سطح پتاسیم سرم قبل از شروع درمان، در ۴ هفته اول، پس از تغییر دوز و در طول درمان الزامی است. در صورت افزایش قابل توجه پتاسیم، ممکن است نیاز به قطع موقت یا دائم دارو، تعدیل دوز یا مداخلات درمانی دیگر باشد.

هیپوتانسیون (فشار خون پایین): این دارو می تواند باعث کاهش فشار خون شود، به خصوص در افرادی که داروهای ضد فشار خون دیگر نیز مصرف می کنند

افزایش خفیف کراتینین سرم (که معمولاً گذرا و قابل برگشت است)

موارد منع مصرف و احتیاط ها:

*   هایپرکالمی قابل توجه (مثلاً پتاسیم سرم > 5.0 mmol/L) قبل از شروع درمان.

*   نارسایی شدید کبدی (Child-Pugh Class C).

*   نارسایی شدید کلیوی (eGFR < 25 mL/min/1.73 m²) که تحت درمان با دیالیز هستند.

*   همزمانی با داروهای مهارکننده قوی CYP3A4 (مانند کتوکونازول، ایتراکونازول، کلاریترومایسین) به دلیل خطر افزایش سطح فینرنون و عوارض آن.